Experten

Advocaten

Marlex Advocaten

Gregory Vermaercke

Dirk Martensstraat 23, 8200 Brugge

Tel 050/832.038
Fax 050/832.036
gregory.vermaercke@marlex.be
www.marlex.be/

Meersman & Van Keer

Willem Tellstraat 22 Gent, 9000

Tel 09 22 58 030
meerman.vankeer@adv-mvk.be
www.adv-mvk.be/

Ryckbost & Ryckbost Advocaten

Donatienne Ryckbost

Eufr. Beernaertstraat 80, 8400 Oostende

Tel 059/551.045
Fax 059/551.049
donatienne.ryckbost@advocatenryckbost.be

Verbist advocatuur

Stijn Verbist

Graaf van Hoornestraat 51
2000 Antwerpen

Torenvenstraat 16
2560 Kessel

Louizalaan 140
1000 Brussel

Tel +32 (0)3 288 11 56
info@verbistadvocatuur.be
www.verbistadvocatuur.be

Architecten

No items found

Bosbeheer

Landmax

Jeroen Truyen

Everdongenlaan 15
2300 Turnhout

Koolmijnlaan 201
3582 Beringen

Biezeweg 15 A
9230 Wetteren

Landmax is een adviesbureau voor bos- en natuurbeheer.

Tel +32 14 26 25 00
GSM 0497 80 10 11
info@landmax.be
www.landmax.be/

Landgoed beheer

Agriland

Martin De Cock

Pasteurlaan 23, 1300 Waver

Tel 010/232.900
agriland@skynet.be
www.agriland.be/

Terra Estates

Postel 50
2400 Mol

Tel +32 (0)14 37.73.07
info@terra-estates.be
www.terra-estates.be/

Milieu consultants

No items found

Bos-, natuur- & milieu consultants

Landmax

Jeroen Truyen

Everdongenlaan 15
2300 Turnhout

Koolmijnlaan 201
3582 Beringen

Biezeweg 15 A
9230 Wetteren

Landmax is een adviesbureau voor bos- en natuurbeheer.

Tel +32 14 26 25 00
GSM 0497 80 10 11
info@landmax.be
www.landmax.be/

Mieco-effect bvba

Mischa Indeherberg

Vroentestraat 12, 3290 Schaffen-Diest

Tel +32 1332 89 19
GSM +32 473 73 56 77
Info@miecoeffect.be
miecoeffect.jimdo.com/

Vastgoed

Agro Vastgoed

Danny De Pauw

Kantoor: Rozenlaan 21, 9990 Maldegem
Maatsch zetel : Ruiffeleindestraat 13, 8553 Otegem

Tel +32 (0)475 55 58 34
GSM +32 (0)477 52 57 82
Fax +32 (0)56 19 26 81
info@agrovastgoed.be
www.agrovastgoed.be/nl/

Country-Estates

Charles Lambrechts

Boulevard du Régent 40
1000 Bruxelles

Tel +32 (0)2 640 00 61
GSM +32 479 35 18 12
charles@country-estates.be
www.country-estates.be/

Vanhove vastgoed & advies

Geert Vanhove

Passtraat 268
9100 Sint-Niklaas

GSM +32 (0)474 04 01 11
info@vanhovevastgoed.be
vanhovevastgoed.be/

Verzekeringen

Nieuwe website in de maak!

We bouwen momenteel aan een gloednieuwe website voor Landelijk Vlaanderen. Binnenkort kan je hier terecht voor een frisse look, duidelijke info en inspirerende verhalen. Nog even geduld!

New Tree Species for Climate-Resilient Forests in Flanders

By Alexia Bekaert, based on a research conducted by KU Leuven scientists as part of the Climate Trees Project

Flemish forests are facing new challenges. Droughts, storms, diseases, and declining vitality are putting traditional species under pressure. For private forest owners, this raises an important question: Which trees will help forests stay strong and healthy in a changing climate?

Landelijk Vlaanderen supports its members in tackling these challenges with climate-smart forest management. Our goal is to help forest owners maintain biodiversity, timber production, carbon storage, and recreational value. All while adapting to rapidly changing conditions.

Scientific research offers valuable guidance. Projects such as the Climate Trees Project, led by KU Leuven and supported by the Agency for Nature and Forests (ANB), identify tree species and provenances that are more resilient to cliamte stress. The research suggests mixing local species with those from regions that resemble Flanders’ projected future climate. This approach, known as assisted migration, helps forests retain genetic divesity and ecological function under changing conditions.

Some key principles for building resilient forests include:

Species diversity: planting a mix of tree types to ensure the forest can withstand pests, disease, and extreme weather.
Functional diversity: choosing trees that perform different roles in the ecosystem, like fixing nitrogen, providing habitat, or stabilising soil.
Redundancy: having multiple species with similar functions so the forest continues to thrive even if some trees fail.

Practical experimentation and monitoring are hereby key to see which species survive, grow well, and support wildlife. Integrating provenances from southern European can further boost genetic variability and adaptability.

For private forest owners in Flanders, climate-adaptive management is no longer optional. By carefully selecting species, mixing provenances, and manageing for resilience, private forests can become strong ecosystems ready to face the future.

Landelijk Vlaanderen provides guidance, tools, and advice to help members implement these practices, ensuring that forsts continue to provide ecological, social, and economic benefits for generations to come.

Find the link to SMURF website: here.

Find the link to the report: here.

If you would like to get started yourself, you can download and use the Climate Tree Tool via the QR code.

Climate Trees tool: here

Guidelines for Climate Trees tool: here

Public Access and Private Property: Finding the Right Balance in Flanders

By Alexia Bekaert, based on legal analysis by Stijn Verbist, Jadzia Talboom, and Gaël Bedert (Verbist Advocatuur)

In Flanders, the pressure on private property rights continues to grow. Authorities set new spatial and environmental targets, while citizens and advocacy groups increasingly call for access to private land. Walking and cycling routes often cross privately owned forests and fields, creating tension between public enjoyment of the countryside and the rights of landowners.

As the organisation representing private land and forest owners, Landelijk Vlaanderen believes that both interests must be respected. Public access is valuable, but so is the protection of private property. Clear rules, fair procedures, and mutual respect are essential to maintain this balance.

The legal framework in Flanders is complex. Three main sources define the rights and obligations regarding access to private land: the Municipal Roads Decree, the Civil Code, and constitutional and international protections under the European Convention on Human Rights. Together, these define when a path is public, what powers municipalities hold, and how far private ownership extends.

Landowners are well protected by law. Expropriation is only allowed if the public interest clearly requires it, and only with fair and prior compensation. The Civil Code also confirms that ownership includes full authority over the property and that these rights do not expire through non-use.

In practice, defending these rights often requires initiative from the owner. Authorities do not automatically intervene in cases of trespassing or damage. Landowners must act to recover losses or challenge unlawful decisions, although legal remedies and appeal procedures are available.

Through the SMURF project, Landelijk Vlaanderen continues to inform and support private landowners about their rights, obligations, and best practices. Maintaining a healthy balance between accessibility and ownership is vital for sustainable management of the Flemish countryside, for today and for future generations.

Link to SMURF website: here

Forest Groupings: time to bring them back?

By Alexia Bekaert, based on an article by Jean-Michel Maus de Rolley in Sylva Belgica (November 2024)

In Flanders, private forest ownership is often highly fragmented. Many forest plots are small, scattered, or shared among several heirs. This makes sustainable and efficient management challenging, both practically and financially.

Until 1999, forest groupings offered a legal framework to bring such owners together. Their abolition left a gap in Flemish forest policy, one that still limits the potential of private forest management today.

Across the language border, however, Wallonia kept and refined the system. There, groupements forestiers (forest owner associations) allow private owners to pool their lands under one legal entity, managed collectively and supported by clear fiscal incentives. These associations are transparent, exempt from corporate tax, and offer advantages for inheritance and donations. They also help ensure long-term, sustainable management of private forests.

As the voice of private land and forest owners, Landelijk Vlaanderen sees this Walloon model as an inspiring example. A renewed framework for forest groupings in Flanders could help owners overcome fragmentation, strengthen cooperation, and unlock new opportunities for sustainable forest management.

Such an initiative would not only support biodiversity and climate resilience, but also ensures that forests remain living assets, economically viable and ecologically valuable, for future generations.

Through the SMURF project, Landelijk Vlaanderen continues to share knowledge, build partnerships, and explore practical solutions that empower private owners to manage forests responsibly. We believe it is time to reopen the discussion on forest groupings, and to give private owners the tools and incentives they need to manage their forests efficiently, collectively, and sustainably.

Find the link to SMURF website here.

Nieuwe kansen voor boseigenaars via de vrijwillige koolstofmarkt

Binnen het Europese SMURF-project werd het Laurus Network opgericht: een platform dat boseigenaars, onderzoekers en beleidsmakers samenbrengt rond duurzame financiering en innovatie in kleinschalig bosbeheer. Het netwerk telt inmiddels meer dan 300 leden uit bijna 60 landen en groeit uit tot een unieke kennisgemeenschap over toekomstgericht bosbeheer.

Het Laurus Network hield recent zijn eerste webinar: “The Voluntary Carbon Market and Land Use Carbon Projects in Europe.” Meer dan 150 deelnemers uit heel Europa namen deel om de kansen en uitdagingen van koolstofprojecten in kaart te brengen. De centrale vraag: hoe kunnen boseigenaars en terreinbeheerders in Vlaanderen inspelen op de vrijwillige koolstofmarkt om het rendement van kleine boseigendommen te verhogen?

Tijdens het webinar kwamen vijf belangrijke thema’s aan bod:

Basisvereisten voor koolstofprojecten: betrouwbare metingen van koolstofopslag, langdurige engagementen en transparante normen zijn cruciaal voor geloofwaardige projecten.
Inkomsten en risico’s: koolstofcertificaten kunnen een nieuwe inkomstenbron betekenen, maar prijzen en regelgeving evolueren voortdurend. Kennis van de markt en een zorgvuldige aanpak zijn essentieel.
Goede praktijken: succesvolle projecten koppelen koolstofopslag aan biodiversiteit en lokale betrokkenheid, zodat ecologische en economische doelstellingen elkaar versterken.
Praktische tools: nieuwe hulpmiddelen helpen boseigenaars en hun medewerkers bij het inschatten van het koolstofpotentieel en het voorbereiden van projectaanvragen.
Samenwerking en kennisdeling: netwerken zoals Laurus zijn cruciaal voor het delen van ervaring, het opbouwen van vertrouwen en het benutten van schaalvoordelen.

#Landelijk Vlaanderen steunt deze aanpak. De vrijwillige koolstofmarkt biedt geen wonderoplossing, maar wel een kans om duurzaam bosbeheer economisch haalbaar te maken. Met correcte begeleiding, transparantie en respect voor de ecologische functies van het bos, kunnen koolstofprojecten bijdragen aan een veerkrachtige toekomst voor privébossen in Vlaanderen.

Wil je meer te weten komen over het Laurus Network of wil je zelf lid worden van dit groeiende netwerk? Alle info vindt je hier.

Link naar SMURF website

[ENGLISH]

New opportunities for forest owners through the voluntary carbon market

As part of the European SMURF project, the Laurus Network was created: a platform bringing together forest owners, researchers and policymakers to discuss sustainable financing and innovation in small-scale forest management. Today, the network counts over 300 members from almost 60 countries and is becoming a unique knowledge community on future-oriented forest management.

The Laurus Network recently held its first webinar: “The Voluntary Carbon Market and Land Use Carbon Projects in Europe.” More than 150 participants explored the opportunities and challenges of carbon projects. The central question was how forest owners and land managers can engage with the voluntary carbon market to enhance the returns of small forest properties.

Five key themes were addressed:

Basic requirements for carbon projects: reliable carbon storage measurements, long-term commitments and transparent standards are essential for credible projects.
Revenue and risks: carbon credits can provide additional income, but prices and regulations evolve continuously, requiring knowledge and caution.
Good practices: successful projects link carbon storage with biodiversity and local engagement, aligning ecological and economic goals.
Practical tools: new tools help forest owners assess carbon potential and prepare project applications.
Collaboration and knowledge sharing: networks like Laurus promote experience exchange, trust and economies of scale.

#Landelijk Vlaanderen supports this approach. The voluntary carbon market is not a miracle solution, but it provides an opportunity to make sustainable forest management economically viable. With proper guidance, transparency, and respect for forest ecology, carbon projects can contribute to a resilient future for private forests in Flanders.

Want to learn more about the Laurus Network or become a member of this growing community? Find all the information here.

Link to SMURF website

Baillet Latour Prijs voor het Leefmilieu 2025

In het landelijke Lummen (Limburg) is het Landgoed Loye bekroond met de Baillet Latour Prijs voor het Leefmilieu. In naam van de heer Thomas Leysen, voorzitter van het Fonds Baillet Latour, overhandigde de heer Guy van Wassenhove, conservator van het Fonds, de Prijs aan de heer Edmond Jr. de Fabribeckers en zijn vrouw Thérèse, voor hun bijzondere zorg voor dit uniek kasteeldomein langs de Demer, met uitgestrekte bossen, landbouwvelden, hooilanden, houtkanten, ruigtes en vooral een uniek complex van vijverpartijen die voor de biodiversiteit van groot belang zijn.

De kandidatuur werd door Natuurmakers.Vlaanderen (de vroegere Stichting Behoud Natuur en Leefmilieu – Vlaanderen) geselecteerd uit 5 genomineerden. De winnaar werd gekozen door een jury van experten, onder leiding van de heer Jurgen Tack, secretaris-generaal van de European Landowners’ Organization

en gewezen voorzitter van de Milieu- en Natuurraad Vlaanderen. De jury was vooral onder de indruk van de totale familiale inzet (zelfs over generaties heen) van de familie de Fabribeckers, die ecologische en economische activiteiten goed laat samenspelen om op duurzaame wijze natuurwaarden te ontwikkelen

en te behouden op dit historisch domein van eerste orde. De fysische inspanningen van de familie voor het onderhoud van dergelijk domein zijn eveneens een toonbeeld van beheer.

De jury had het genoegen nog vier andere kandidaten te mogen beoordelen, twee in Oost- Vlaanderen en twee in de Provincie Antwerpen. Ook deze beheertrajecten getuigden van een grote passie voor de realisatie van natuurbehoud op privaat domein. De appreciatie van de jury voor deze eigenaren was dan ook bijzonder groot.

Met dank aan de gemeente Lummen en 2 Stream

Kleine boseigenaars krijgen voet aan grond in het Europese beleid

Conclusies SMURF-conferentie voorgesteld aan de Standing Forestry Commitee van de Europese Commissie:

Op 23 juli 2025 kreeg het SMURF-project een belangrijk forum in Brussel: de conclusies van de 1ste Europese Conferentie over kleine, niet professionele bosbeheerders, die van 20 tot 22 mei plaatsvond bij de Voedsel- en Landbouworganisatie (FAO) in Rome, werden voorgesteld aan het Standing Forestry Committee van de Europese Commissie.

De conferentie, waar Landelijk Vlaanderen mee een bijdrage leverde, bracht meer dan 150 deelnemers samen uit heel Europa: beleidsmakers, onderzoekers én boseigenaarsorganisaties. Centraal stond de vraag: hoe maken we het beleid werkbaar voor niet professionele boseigenaars, die meer dan 60% van het Europese bosareaal beheren?

De presentatie in de Europese Commissie te Brussel werd positief onthaald. Verschillende lidstaten sloten zich aan bij de aanbevelingen en benadrukten het belang van een beleid op maat van kleine eigenaars. Ook de Europese Commissie zelf sprak haar waardering uit en vroeg om op de hoogte te blijven van de verdere vooruitgang van het SMURF-project.

Deze brede steun onderstreept een groeiend besef: kleine boseigenaars zijn onmisbare partners in het realiseren van klimaat-, natuur- en biodiversiteitsdoelen. Maar dan moeten zij ook betrokken worden bij het beleid, ondersteund worden met toegankelijke informatie en recht hebben op eerlijke vergoedingen voor de publieke diensten die hun bossen leveren.

Benieuwd naar de conclusies van de conferentie? Je vindt ze via de website van het SMURF project.

Landelijk Vlaanderen bedankt de partners van het SMURF project voor het samenbrengen van onze gemeenschappelijke belangen. Samen zetten we ons in voor een toekomst waarin duurzaam en rendabel bosbeheer ook voor kleine eigenaars haalbaar blijft.

We blijven pleiten voor een beleid dat eigenaars betrekt, versterkt en de ruimte geeft om met kennis van zaken te zorgen voor hun bos. Alleen zo bouwen we samen aan veerkrachtige bossen en een leefbare toekomst voor volgende generaties.

Meer informatie over SMURF: https://old.landelijk.vlaanderen/over-ons/projecten/smurf/

Geef ons de ruimte om zorg te dragen voor ons bos

Vlaanderen telt tienduizenden kleine boseigenaars. Samen beheren ze een aanzienlijk deel van ons bosareaal – vaak met passie, maar steeds vaker ook met frustratie. Want het huidige beleid maakt goed bosbeheer niet gemakkelijk.

De regels zijn talrijk, versnipperd en vaak tegenstrijdig. Wat vandaag mag, is morgen verboden. Wat in de ene gemeente verplicht is, is in de andere verboden. Eigenaars raken verstrikt in een kluwen van wetgeving: van bos- en natuurrecht tot ruimtelijke ordening, landbouw en fiscaliteit. Veel eigenaars zijn geen professionals. Ze willen hun bos goed beheren, maar botsen op gebrek aan duidelijke kaders, neutrale informatie en betaalbare begeleiding.

Ter gelegenheid van een internationale SMURF-conferentie in het FAO in Rome gaf Landelijk Vlaanderen volgende analyse.

Wat ontbreekt?

Praktische tools en modelplannen
Onafhankelijke expertise
Toegankelijke veldtraining voor niet-professionele eigenaars

Daarbovenop ontbreekt structurele financiering voor eigenaarsverenigingen. Die moeten hun leden informeren en ondersteunen, maar krijgen daar amper middelen voor. NGO’s en gesubsidieerde instellingen hebben die middelen wél.

Ook innovatie wordt belemmerd. Klimaatmodellen tonen aan dat bossen zich honderden kilometers moeten kunnen verplaatsen om zich aan te passen aan de klimaatverandering. Maar Vlaamse eigenaars mogen enkel soorten aanplanten die ‘maximaal 50 km ten zuiden van de grens’ voorkomen. Zo blijven we in het verleden planten, terwijl de toekomst om flexibiliteit vraagt.

We vragen ruimte voor kleinschalige innovatie rond:

Klimaatbestendige soorten
Agroforestry
Bio-based waardeketens
Multifunctioneel bosgebruik

En ook economisch moet het kloppen. Wie publieke diensten levert – zoals koolstofopslag, waterbuffering of biodiversiteit – verdient een vergoeding. Het beleid moet werk maken van:

Vergoedingen voor ecosysteemdiensten
Fiscale stimulansen
Betaalbare verzekeringen voor klimaatschade
Mogelijkheden voor economische dragers

Tenslotte pleiten we voor samenwerking. Vlaamse bossen zijn versnipperd, beheer is vaak inefficiënt. Clusterbeheer, coöperatieve modellen en gemeenschappelijke plannen kunnen hier een oplossing bieden – op voorwaarde dat eigenaars zélf mee aan tafel zitten.

Landelijk Vlaanderen vraagt: investeer in mensen, niet alleen in bomen. Geef eigenaars het vertrouwen en de ruimte die ze nodig hebben. Alleen zo bouwen we samen aan weerbare bossen voor de toekomst.

Meer informatie over SMURF: https://old.landelijk.vlaanderen/over-ons/projecten/smurf/

Landelijk Vlaanderen werkt mee aan SMURF: Slimme en Meervoudige Uitrol van Ruimte en Functies

Landelijk Vlaanderen werkt mee aan SMURF: Slimme en Meervoudige Uitrol van Ruimte en Functies

Landelijk Vlaanderen is trotse partner in SMURF – een Europees project dat zoekt naar slimme manieren om onze open ruimte efficiënter en multifunctioneler te benutten. De druk op de ruimte is groot, en de nood aan goed afgestemde functies groeit. SMURF brengt actoren uit heel Europa samen om oplossingen te testen die ecologie, economie en leefkwaliteit met elkaar verzoenen.

Wat is SMURF?

SMURF staat voor Smart Multifunctional Use of Rural and Forested landscapes. Het project ontwikkelt en test praktische modellen voor meervoudig landgebruik, waarbij landbouw, natuur, recreatie, hernieuwbare energie en andere functies elkaar niet beconcurreren, maar versterken. Denk aan agroforestry, multifunctionele bosontwikkeling of het combineren van recreatie met waterbuffering.

Onze rol als Landelijk Vlaanderen

Als vertegenwoordiger van grondeigenaars en landbeheerders brengen wij praktijkervaring, belangen en realiteitszin binnen in het project. We zorgen ervoor dat de oplossingen die SMURF ontwikkelt, aansluiten bij de Vlaamse context, juridisch haalbaar zijn en gedragen worden door wie op het terrein werkt.

We nemen deel aan pilootprojecten, beleidsdialoog en kennisdeling, en denken actief mee over hoe Vlaanderen de stap kan zetten naar een veerkrachtig, multifunctioneel landgebruik.

Waarom dit belangrijk is

Een toekomstgericht beleid voor open ruimte vraagt meer dan regels: het vraagt inzicht, samenwerking en gedragen oplossingen. SMURF helpt ons om die kennis op te bouwen en te vertalen naar Vlaanderen. Zo kunnen we als sector bijdragen aan duurzame keuzes voor onze ruimtelijke toekomst.

https://old.landelijk.vlaanderen/nieuws/wat-als-je-bos-een-last-wordt-een-verhaal-uit-het-leven-gegrepen/

https://old.landelijk.vlaanderen/nieuws/geef-ons-de-ruim…gen-voor-ons-bos/

https://old.landelijk.vlaanderen/nieuws/kleine-boseigena…-europese-beleid/

Wat als je bos een last wordt? Een verhaal uit het leven gegrepen

Ben groeide op tussen de bomen van zijn familie. Zijn ouders en grootouders beheerden met liefde een kleinschalig bosperceel, ergens in Vlaanderen. Het bos was geen inkomstenbron, wel een plek van rust, natuur, houtproductie en verbondenheid. Tot Ben het bos erfde – en het eigenaarschap helemaal anders bleek te zijn dan hoe hij het vroeger beleefde.

Plots bleek zijn bos in een beschermd gebied te liggen – Natura 2000 en VEN – zonder dat iemand hem daarover had ingelicht. De regels werden complexer, de bewegingsruimte kleiner. Mag hij nog beslissen over zijn eigen grond? Of is hij verworden tot uitvoerder van een beleid dat over zijn hoofd wordt gevoerd?

Ben is geen uitzondering. Duizenden kleine boseigenaars in Vlaanderen ervaren hoe het beleid steeds zwaardere juridische en administratieve lasten oplegt, zonder overleg of compensatie. Tegelijk stijgt de maatschappelijke druk: eigenaars worden aangesproken op hun verantwoordelijkheid voor biodiversiteit, klimaat, koolstofopslag en waterbeheer. Maar waar blijft de erkenning?

Ben voelt zich uitgesloten. Toen Natura 2000 gelanceerd werd, was samenwerking het uitgangspunt. Vandaag voelt hij zich eerder uitgelsoten wanneer er gesproken wordt over nieuwe Europese natuurwetgeving. Eigenaars gaven hun medewerking onder bepaalde voorwaarden, die nu stilzwijgend worden ingetrokken.

Ook financieel wordt het moeilijk. Ben mag minder, moet meer – en betaalt nog altijd dezelfde kosten en belastingen voor zijn grond en beheer. Subsidies compeneren de extra kosten niet, formulieren zijn complex en advies is niet altijd neutraal of houdt geen rekening met langetermijngaranties. De toekomst? Onzeker. Kan hij dit bos wel nog doorgeven aan zijn kinderen?

Toch wil Ben geen subsidies of uitzonderingsposities. Hij wil respect. Hij wil de ruimte om te zorgen voor zijn bos, met trots en plezier. Net als zovele andere eigenaars.

Landelijk Vlaanderen pleit in samenwerking met de partners van het SMURF-project voor eigenaars zoals Ben. We vragen respect voor eigendomsrechten, eerlijke vergoedingen voor maatschappelijke diensten én betrokkenheid bij het beleid. Want zonder betrokken eigenaars, geen veerkrachtige bossen.

Meer informatie over SMURF: https://old.landelijk.vlaanderen/over-ons/projecten/smurf/